Kynjakvótalögin fimmtán ára
Ný rannsókn kynnt á útgáfufundi Stjórnmála & stjórnsýslu
Tímaritið Stjórnmál & stjórnsýsla efndi nýverið til útgáfufundar í tilefni af 20 ára afmæli tímaritsins og útgáfu afmælisheftis með átta ritrýndum fræðigreinum. Á fundinum kynntu Ásta Dís Óladóttir og Þóra H. Christiansen grein eftir þær, Viðar Lúðvíksson og Katrínu Jakobsdóttur og fóru yfir niðurstöður rannsóknar þeirra um fimmtán ára áhrif laga nr. 13/2010 um kynjakvóta í stjórnum fyrirtækja.
Rannsóknin er greining á áhrifum laganna frá því þau tóku gildi og varpar skýru ljósi á bæði árangur og áskoranir í að jafna kynjahlutföll í æðstu stjórnunarstöðum íslenskra fyrirtækja.
Helstu niðurstöður rannsóknarinnar
Hröð og markviss áhrif á stjórnir:
Lögin leiddu til skjótra og varanlegra breytinga á kynjahlutföllum í stjórnum fyrirtækja, sem lögin ná yfir. Jafnrétti náðist þar á tiltölulega skömmum tíma og hefur haldist nokkuð stöðugt síðan.
Takmörkuð smitáhrif á framkvæmdastjórnir:
Þrátt fyrir árangur í stjórnum hefur þróunin í framkvæmdastjórnum verið mun hægari. Konur eru enn fáar í forstjóra og framkvæmdastjórastöðum, og skýrt kynjabil er enn til staðar.
Kerfisbundnar skýringar
Rannsóknin bendir til þess að hefðbundnir ráðningarferlar, óformleg tengslanet, skortur á gagnsæi um hæfniskröfur og óskýr arftakaáætlun hafi meiri áhrif á framgang kvenna en áður hefur verið talið.
Hvað þarf til að brúa bilið?
Höfundar draga fram að þörf sé á markvissri stefnumótun og skýrum aðgerðum, bæði hjá fyrirtækjum og fjárfestum, til að auka hlut kvenna í framkvæmdastjórnum og forstjórastöðum. Áhersla á hæfnistengda nálgun, gagnsæi í ferlum og ábyrgð stjórnvalda og stjórnenda er talin lykill að árangri.
Þýðing rannsóknarinnar
Rannsóknin gefur einstakt tækifæri til að meta raunveruleg áhrif kynjakvótalaga í íslensku samhengi og sýnir að lagasetning getur skilað áþreifanlegum árangri þegar kemur að kynjahlutföllum í stjórnum. Hins vegar er ljóst að dýpri kerfisbreytinga er þörf til að tryggja að þessi árangur skili sér niður í framkvæmdastjórnir, þar sem ákvarðanir sem hafa áhrif á rekstur, arðsemi og verðmætasköpun eru teknar.
Nánari upplýsingar
Afmælishefti tímaritsins og allar greinar þess eru aðgengilegar á vefnum www.irpa.is.
Upptöku af erindinu má nálgast hér.